4 lễ hội văn hóa độc đáo mang đậm văn hóa vùng miền ở Cần Thơ

4 lễ hội văn hóa độc đáo mang đậm văn hóa vùng miền ở Cần Thơ

Cần Thơ - Kiên Giang 06.01.2020

Ngoài vẻ đẹp thiên nhiên mộc mạc thì sức hút từ các lễ hội văn hóa tại Cần Thơ chính là yếu tố tạo nên nét đặc sắc cho mảnh đất này. Dưới đây là 4 lễ hội độc đáo, hút rất nhiều du khách ghé đến nơi đây tham quan.

Được viết bởi trangnt

Độc đáo lễ hội nghinh Ông

Nghinh Ông là một trong những lễ hội lớn của ngư dân vùng biển ở Tây Nam Bộ nhằm cầu cho một năm mưa thuận gió hòa, cho những chuyến ra khơi an toàn, bội thu tôm cá. Ở các vùng này, người dân đều có tục thời cá Ông tức cá Voi hay "Nam Hải Ðại tướng quân", từ đó lập nên nhiều lăng thờ Ông nổi tiếng như Kiên Giang có lăng Ông Nam Hải ở xã Lại Sơn, huyện Kiên Hải, Cần Thơ có Lăng Ông thuộc vàm Đông Thị Hơi, phường Long Hưng, quận Ô Môn.

R637127776440606368

Không gian rực rỡ sắc màu tại lăng thờ cá Ông trong ngày thực hiện lễ nghinh Ông. Ảnh: ipec

Ở mỗi nơi sẽ có ngày thực hiện lễ hội cá Ông khác nhau tùy tập thục hoặc tùy vào thời gian người ta phát hiện cá Voi mắc cạn và đưa vào bờ. Thông thường, mỗi lăng thờ cá Ông sẽ có bàn thờ Ông Nam Hải tại chánh điện. Hai bên là xương cá Voi được bọc bằng vải đỏ. Bên cạnh đó còn có bàn thờ Hữu ban và Tả ban, lăng thờ Tiên sư, Tiền hiền, Hậu hiền, Ngũ hành, Lang Lại đại tướng quân (Rái cá).

nghih ong 1.png

Rước cá Ông ra biển. Ảnh: dulichvietnam.com.vn

Lễ hội Nghinh Ông bắt đầu từ sáng sớm, lễ vật sẽ gồm gà vịt, bánh trái, heo quay, hương đăng trà quả lên hương án trước lăng Ông. Đến giờ hành lễ, Ban tế lễ thắp hương thực hiện nghi thức tế lễ, châm trà rượu dâng lên Thần, hai bên bàn hương án sẽ có học trò lễ cùng một số người hóa trang thành binh tôm, tướng cá. Tiếp đó, Ban tế thỉnh lư hương lên kiệu đến cầu cảng, chủ lễ trực tiếp rước lư hương lên tàu đã được chuẩn bị sẵn. Đi đầu là tàu của Ban tổ chức, theo sau có thêm hàng trăm chiếc tàu đánh cá đủ kích cỡ, công suất của ngư dân được trang trí lộng lẫy. Khi ra tới cửa biển, nhiều tàu khác tiếp tục nhập đoàn tạo nên khung cảnh sống động, nhộn nhịp cả một vùng biển. Trên đường diễu hành nếu gặp cá Ông phun nước thì đoàn tàu liền trở về, nếu không phải tiếp tục ra khơi đến địa điểm định sẵn mới được dừng lại. Lúc này, chủ lễ ra lệnh gióng 3 hồi trống, làm lễ dâng hương, đọc sớ cầu quốc thái dân an, mưa thuận gió hòa, biển đầy tôm cá rồi thực hiện lễ xin keo (gần giống với tục xin quẻ thẻ), xin được keo nghĩa là đã gặp được Ông và rước về. Sau đó, tại lăng sẽ diễn ra nhiều nghi lễ cúng bái tới tận đêm khuya.

nghin 2.jpg

Rất nhiều tàu đủ kích cỡ tham gia trong lễ nghinh Ông. Ảnh: zing.vn

- Thời gian: Lễ hội Nghinh Ông thường được tổ chức vào khoảng giữa tháng 11 dương lịch (15 và 16/10 âm lịch) hàng năm. Chính vì vậy, nếu có kế hoạch du lịch Cần Thơ bạn nên lưu ý đi vào thời gian này để có thể khám phá trọn vẹn vẻ đẹp của lễ hội nơi đây. 

Lễ Đấu đèn rực rỡ sắc màu

dau-den-chua-ong-03

Chùa Ông là nơi diễn ra Lễ đấu đèn ở Cần Thơ. Ảnh: wiki.youvivu

Đấu đèn là viết tắt của cụm từ đấu giá đèn lồng, một lễ hội văn hóa đặc sắc có nguồn gốc từ Trung Hoa, du nhập vào Cần Thơ. Điều đặc biệt là lễ đấu đèn không có thời gian tổ chức định kỳ, có nơi vài năm mới tổ chức một lần nhưng cũng có những địa điểm tổ chức hàng năm, vào ngày thành lập hay các ngày lễ kỷ niệm. Tuy nhiên, tại Chùa Ông (Cần Thơ) thì tục đấu giá đèn lồng thường được tổ chức hàng năm vào ngày vía thần hoặc tết Nguyên Tiêu. Mục đích của Lễ Đấu đèn là để tăng thêm sinh khí cho các ngày lễ hội, tăng tinh đoàn kết trong cộng đồng và còn mang ý nghĩa từ thiện vì toàn bộ số tiền đều được dùng vào việc như: xây trường học, giúp đỡ trẻ mồ côi, xây nghĩa trang...

dau den

Những chiếc đèn lồng được treo lên để chuẩn bị cho lễ đấu giá. Ảnh: Bandantoc

Người Hoa làm đèn lồng rất cầu kỳ và đẹp, mỗi đèn đều có tên riêng như: đèn Quan Thánh Đế, đèn Phước Đức Chính Thần, đèn Thiên Hậu Thánh Mẫu... Chiều cao đèn khoảng 60cm với chu vi khoảng 40cm, hình trụ có 6 mặt, mỗi mặt là một miếng kính, có vẽ hình phong cảnh, núi sông, mai, điểu, trúc, sen... và kèm theo những câu chúc phúc bằng chữ Hán như: “Sinh ý hưng long”, “Hiệp gia bình an”, “Tài lai lộc tấn”... Sáu góc đèn có hình 6 con rồng được treo các miếng ngọc bội màu xanh và nơ đỏ, bên dưới có một miếng thẻ vàng ghi chữ đỏ tên từng loại đèn. Với người Hoa, đấu được đèn là mang vinh dự, may mắn cho mình, cho gia đình và cả làng xóm.

Khi đấu giá đèn lồng, mọi người tập trung rất đông ở hội quán để quan sát tất cả đèn lồng được treo trên trần theo thứ tự giá khởi điểm từ thấp đến cao. Những người tham gia đấu đèn thường là một tập thể đại diện cho một tỉnh, xã, phường. Một đặc điểm nữa là tùy theo địa phương thờ vị thần nào là chính thì giá của đèn lồng mang tên vị thần đó sẽ cao hơn. Bên cạnh đó, cũng tùy thuộc vào tâm lý của người mua thích vị thần nào sẽ ra giá cao cho chiếc đèn tương ứng. Thông thường, những chiếc đèn có tên Quan Thánh Đế Quân được yêu thích nên có giá cao nhất. Người thắng cuộc sẽ được mời lên phía trên để nhận đèn trong khung cảnh long trọng, tiếng hò reo, vỗ tay tán thưởng. Cứ thế, buổi lễ diễn ra cho đến khi chiếc đèn cuối cùng được đấu giá xong.

5eadau-gia-long-den-1-1472000760

Đèn lồng được trao cho người thắng cuộc. Ảnh: ndh

- Địa điểm: Chùa Ông, hay còn được gọi là Quảng Triệu Hội Quán, nằm tại đường Hai Bà Trưng, bến Ninh Kiều, phường Tân An, Cần Thơ.

- Thời gian: khoảng tháng 7 dương lịch

Lễ Cầu an - cho một năm mọi điều thuận lợi

Lễ Cầu an ở Cần Thơ là dịp để người dân tưởng nhớ đến công đức của Bà Thiên Hậu - theo truyền thuyết là vị thần cai quản sông nước. Từ đó, cầu mong bà nâng đỡ cho người dân làm ăn, loại trừ những nguy hiểm để nhân dân có một mùa lao động bội thu, bình an.

2.JPG

Một chiếc bè thủy lục nhưng thực ra làm theo kiểu ghe biển có kích thước khá lớn làm bằng cây chuối, trang trí bằng hoa giấy… được đặt ngay trước cửa chính của miếu Bà. Ảnh: place.vn

Điều đặc biệt của Lễ Cầu an là lễ hội có thể tổ chức ở nhiều địa điểm khác nhau, trong đó, chủ yếu là các miếu thờ. Trong ngày lễ, trước cửa mỗi nhà đều xếp một bàn thờ để làm tục hạ thủy con tàu xui xẻo ra sông lớn. Mỗi mâm đều được đốt than, củi cũng như muối hạt trong chiếc lò gạch, thau gang kèm với các đồ cúng khác như trái cây, bánh ngọt, hoa tươi nhằm cầu mong sự thành đạt, sức khỏe. Người dân sẽ đốt nhang và khấn vái xua đuổi tà ma, loại bỏ những điều không may mắn cho gia đình. 

52706491_2308854075792528_3086033765676351488_n

Bè thủy lục được thả trên sông. Ảnh: baocantho

Tại khu vực cúng chính còn có nhiều hoạt động đặc sắc như múa lân, tuồng, đàn ca tài tử, đốt lửa và tống gió với tục thả thuyền giấy ra sông lớn để tiễn những điều xui xẻo ra khỏi gia đình.

Thời gian: khoảng tháng 2 dương lịch (từ 12 - 14/1 âm lịch)

Địa điểm: Thành phố Cần Thơ

Lễ hội Ok om bok - “Tết Nguyên đán” của người dân Khmer

Đến Cần Thơ mà chưa đi lễ hội Ok om bok là chưa thưởng thức hết vẻ đẹp văn hóa truyền thống nơi đây. Là một trong những lễ hội lớn và tưng bừng nhất trong năm của đồng bào dân tộc Khmer, Ok om bok còn gọi là Lễ đút cốm dẹp hay Lễ cúng trăng và được ví như tết nguyên đán của người Khmer bởi độ hoành tráng và cầu kỳ. Đây là thời điểm kết thúc vụ mùa, người dân tổ chức lễ đút cốm dẹp trước khi nuốt với sự chứng kiến của người lớn tuổi và thần Mặt Trăng để mong một vụ mùa tốt tươi và những điều ước tốt đẹp.

ngay-hoi-Ok-Om-Bok-can-tho-2-1

Người dân đem lễ đi cúng Lễ hội Ok om bok tại chùa. Ảnh: Cần thơ xưa và nay

Lễ hội Ok om bok thường bao gồm các hoạt động nổi bật như: lễ cúng trăng, hội chợ, triển lãm giới thiệu làng nghề truyền thống cùng nhiều tranh ảnh liên quan đến đời sống sinh hoạt văn hóa của đồng bào Khmer. 

Mâm lễ để cúng trăng có các vật phẩm có nguồn gốc từ nông nghiệp gồm: Chek (chuối), đam-loon (khoai), đôn (dừa), ta-rau (khoai môn), trong đó, cốm được bày chính giữa mâm lễ vật… Không những thế, trong lễ hội còn có những màn đua ghe ngo cùng không khí ca múa hát truyền thống dân tộc rất rộn ràng. Đến đây, du khách vừa được thưởng thức các loại bánh dân gian rất ngon đồng thời được tìm hiểu về trang phuc, các vật dụng sinh hoạt hằng ngày, nét đặc trưng văn hóa của đồng bào Khmer...

490dacsaclehoiokombokvahoiduaghengocuado-1572622714212756426682.jpg

Đua ghe ngo hoành tráng tại lễ hội Ok om bok. Ảnh: truyenhinhdulich.vn

- Thời gian: Khoảng tháng 11 dương lịch (tháng 10 âm lịch)

- Địa điểm: Thị thấn Cần Thơ, tỉnh Cần Thơ

Đến Cần Thơ, du khách không chỉ được chiêm ngưỡng thiên nhiên sông nước bình dị, gần gũi của mảnh đất này mà còn được tìm hiểu về đời sống văn hóa phong phú của người bản địa với những lễ hội hết sức độc đáo và có ý nghĩa từ lâu đời.