Vì đâu mà Hà Nội xưa cũ luôn mang dấu ấn khó phai đến lạ thường?

Vì đâu mà Hà Nội xưa cũ luôn mang dấu ấn khó phai đến lạ thường?

Hà Nội 17.03.2020

Trải qua những thăm trầm lịch sử, Hà Nội đâu đó vẫn giữ nguyên vẹn những nét cổ kính trên các khu phố cổ. Lạc bước trên các con phố ta luôn bắt gặp hình ảnh những ngõ ngách chật chội, những ngôi nhà có mái ngói đỏ xưa nay đã phai màu, những di tích lịch sử ghi dấu ấn chiến công của một vị anh hùng nào đó hay là cả hình ảnh quen thuộc của những gánh hàng rong ven đường. Nem-vn.net sẽ đưa du khách đi vòng quanh Hà Nội để khám phá nét hay, nét đẹp Hà Nội ở góc nhìn cổ xưa.

Được viết bởi giangvx

Trở lại Hà Nội vào những ngày đầu đông với cơn gió mùa se se lạnh, tôi chợt nhận ra rằng Hà Nội của mình ngày nào nay vẫn đứng yên mang một vẻ đẹp trầm mặc. Từ cái ngõ nhỏ chỉ vẻn vẹn 1 mét, khu nhà tập thể mà gia đình tôi sinh sống, chiếc loa phường thông báo về gió mùa Đông Bắc đang tràn về nay vẫn còn nguyên vẹn. Đó là tất cả kỷ niệm mà tôi có được khi sống ở khu phố cổ chật hẹp này. Nhưng đâu chỉ con phố tôi sống mới lưu giữ được những nét cổ kính xưa mà ở khắp Hà thành vẫn còn những ngôi nhà, những dấu tích lịch sử đứng vững dưới sự bào mòn của thời gian.

1. Một thời Hà Nội xưa

Hà Nội có 36 phố phường, đây là khu đô thị cổ nằm bên trong vào bên ngoài khu vực phố cổ Hà Nội. Từ thời nhà Lý – Trần, nơi đây đã trở thành khu sinh hoạt của người dân và nơi buôn bán sầm uất nhất kinh thành Thăng Long. Đến thế kỷ 16 – 17 người ta vẫn so sánh về sự phát triển buôn bán của 36 phố phường và phố Hiến thuộc tỉnh Hưng Yên. Điều ấn tượng với tôi chính là cách đặt tên cho các con phố nơi đây dựa trên các hàng hóa buôn bán như hàng Muối được đặt tên như vậy bởi con phố này bán muối phục vụ cho sinh hoạt người dân, hàng Trống là nơi bán trống để phục vụ lễ hội trong kinh thành, đến hàng Bát, hàng Thùng mỗi một tên hàng tại phố cổ Hà Nội đều mang đến cho tôi một cái nhìn dịu nhẹ về Hà Nội với dấu ấn cổ kính đáng mến.

ha-noi (1).jpg

Hà Nội những góc phố cổ khi màn đêm buông xuống. Ảnh: Tintravel.vn

Đó là những đặc trưng của Hà Nội 36 phố phường nơi quy tụ từ những nét văn hóa khác nhau của những con người đến từ các vùng miền khác nhau, lâu dần học trở thành một cộng đồng và mưu sinh ở khu này đến tận bây giờ. Những con phố chật ních người, hàng hóa buôn bán và cả những dấu tích của công trình kiến trúc cổ xưa khiến tôi phải trầm ngâm cảm nhận về vẻ đẹp của nó. Hà Nội 36 phố phường trong tôi vẫn còn giữ nguyên những phong cách cổ kính về ngôi nhà và nếp sống xưa của người Hà Nội. Tôi nhớ những lần theo bố ghé qua hàng Điếu để được tận mắt chứng kiến cách họ làm thành một cái điếu hoàn chỉnh rồi nhớ cả những lần đi học qua Ô Quan Chưởng, qua Tháp Rùa rồi có khi lại ghé qua ngôi nhà cổ phố Mã Mây vào mỗi dịp cuối tuần.

12.jpg

Ảnh: VnExpress.net

Ở đây đi đâu người ta cũng bắt gặp cảnh nhộn nhịp đông đúc của việc buôn bán mưu sinh của người dân khu phố. Trải các cuộc chiến tranh ác liệt con phố vẫn không làm mất đi những giá trị văn hóa kiến trúc của mình. Mặc dù, đã có nhiều thay đổi về một số tên co phố để phù hợp với hiện tại nhu phố cổ vẫn còn còn sót lại dấu tích hồi nào.

anh.jpg

Đền Bạch Mã cổ kính tại phố Hàng Buồm. Ảnh: Zing.vn

Đâu chỉ Kinh kỳ nghìn năm lịch sự mới có 36 phố phường, Hà Nội còn có những ngôi làng cổ đã tồn tại hàng nghìn năm nay. Đó là làng cổ Đường Lâm cách trung tâm TP. Hà Hội gần 40km, thuộc thị xã Sơn Tây, Hà Nội, nơi sinh ra của vua Ngô Quyền và Phùng Hưng. Đây là ngôi làng mang đậm ấn của một ngôi làng truyền thống đồng bằng Bắc Bộ. Nhắc đến làng quê vùng đồng bằng Bắc Bộ người ta vẫn sẽ nghĩ đến hình ảnh cây đa giếng nước sân đường và cả những lễ hội đông đúc người vào mỗi dịp đầu năm. Tất cả gợi cho du khách cảm giác bình yên và thân thuộc. Lối vào làng cổ Đường Lâm bắt đầu bằng cổng làng cổ kính có mái ngói đỏ tươi nay đã phai màu, dưới gốc cây đa cổ thụ.

lang-hathu_1997.jpg

Làng cổ Lâm. Ảnh: @hathu_1997

Khung cảnh yên bình cùng với không khí trong lành ở làng cổ Đường Lâm giúp tôi tưởng tượng về tuổi thơ của đứa trẻ ngày xưa mà mẹ thường hay kể. Tôi sống ở khu phố cổ chật hẹp nên không biết được tuổi thơ của những đứa trẻ nông thôn như thế nào. Các ngôi nhà cổ ở đây đã tồn tại hơn 400 năm, được bao quanh là hàng cây hoa râm bụt đang thôi thúc tôi lấy chiếc máy ảnh chụp vài bức. Tôi đến ngôi làng cũng vào đầu tháng 10 nên sẽ không có cơ hội ngắm nhìn cây gạo nở hoa đỏ rực cả một góc sân đầu đình ở làng cổ. Đó là hiện thân cho làng quê Bắc Bộ yên bình và giản dị  với hình ảnh sân đình cây đa hay đến những bức tường mọc riêu xanh ở đây cũng đủ cho người ta phải nhớ phải thương.

Giá vé vào cổng làng 20.000 VNĐ một lần

Phương tiện: xe máy, xe bus

Nếu có ai đó hỏi thời thanh xuân của tôi gắn với nơi nào ở Hà Nội thì tôi sẽ muốn kể cho họ về cầu Long Biên cổ kính này. Cây cầu này được xây dựng trong cuộc chiến tranh chống Pháp đến nơi nó đã tồn tại hơn 100 năm. Cây cầu bắc qua sông Hồng, được người Pháp xây dựng nối liền giữa hai quận Hoàng Kiếm và Long Biên. Cầu Long Biên không chỉ đã trở thành nhân chứng lịch sử hào hùng của dân tộc Việt mà đó còn là nơi tôi thường hay ghé qua vào mỗi dịp cuối tuần trong thời sinh viên của mình. Cây cầu này do được xây dựng đã lâu nên phần chất liệu là sắt đã bị hoen rỉ và không còn được vững chắc như trước nữa. Nhưng người ta vẫn hàng ngày di chuyển trên cây cầu này là cách để nhớ lại ngày tháng tuổi thơ của mình được nô đùa trên đây và ngắm nhìn hai bức tranh đối lập của Hà Nội.

cau-lanpham0604.jpg

Cầu Long Biên. Ảnh: @lanpham0604

Hai bên cây cầu là hai cuộc sống khác nhau của người dân, một bên là cuộc sống sầm uất ồn ào nhộn nhịp buôn bán còn một bên là vùng quê yên bình nơi người ta hằng ngày vẫn làm bạn với thửa ruộng và khu vườn. Tôi đã từng đứng trên cầu Long Biên vào một buổi đêm và chứng kiến được cảnh mưu sinh của các tầng lớp khác nhau Hà Nội, những chiếc xe chở đầy nông sản đang được các bác nông dân kéo về để cho kịp mai bán, đâu đó vang lại tiếng rao bán bánh khúc, bánh bao vào đêm khuya. Hà Nội lúc này thật tĩnh lặng và gợi nhiều trăn trở, suy nghĩ.

2. Ẩm thực Hà Nội xưa

Những đặc sản Hà Nội luôn mang một hương vị đặc biệt, từ cách chế biến đến cách trang trí của người Hà Nội cũng đủ để khiến cho du khách nhớ khi rời xa.

Nhắc đến Hà Nội là nhắc đến cốm làng Vòng – món ăn đã trở thành thương hiệu của Hà Nội. Cố nhà văn Thạch Lam của Việt Nam đã từng miêu tả cốm làng Vòng là một thức quà quê thanh cao của người Hà Nội trong tác phẩm của mình. Dưới tiết trời dịu mát của mùa thu, người ta vẫn thường thấy những gánh hàng rong bán về cốm làng vòng. Cốm được làm từ hạt lúc non, đậu xanh gói trong lá sen. Màu xanh của cốm hòa vào mùi thơm của lá sen khiến cho tôi không thể quên được khi rời xa Hà Nội. Người ta vẫn thường ăn cốm vào mỗi sáng hay uống một cốc trà sen như một nét thanh cao của ẩm thực Hà Nội. Từ sự chọn lựa kỹ càng từ nguyên liệu, đến công thức chế biến được truyền qua bao thế hẹ như là cách khẳng định về giá trị của ẩm thực của thành phố này.

com.jpg

Cốm làng Vòng. Ảnh: Tuoitre.vn

Bên cánh cốm làng Vòng thì còn có đặc sản nổi tiếng là phở Hà Nội là món ăn vào mỗi sáng của người dân nơi đây. Phở Hà Nội có từ những năm 20 của thế kỷ trước, đến nay đã trải qua nhiều chuyển biến của lịch sử phở Hà Nội vẫn giữ nguyên được hương vị đặc trưng. Mùi nước dùng béo ngậy, sợi phở dai và trắng muốt và mùi hương của các loại rau thơm như hành, lá mùi, một ít vị chua của chanh cũng đủ để thu hút du khách. Nhớ những lần ngày xưa đi thi, bố đều dẫn tôi đi ăn phở Hà Nội và bố tôi đến nay vẫn còn ấm ủ dự định mở lai quán phở gia truyền từ ông cha đã đóng cửa từ cuộc chiến tranh những năm 70 của thế kỷ trước. Đến nay phở chính gốc Hà Nội chỉ còn một vài địa điểm của như Bát Đàn, phở Thìn Lò Đúc hay phở Lý Quốc Sư là còn giữ được hương vị xưa cổ Hà Nội. Nhưng thế nào, thì Hà Nội vẫn giữ được những món ẩm thậm xưa với hương vị Hà thành mà không lẫn lộn với các khu vực nào khác.

pho-hanoilegend.jpg

Phở Hà Nội. Ảnh: @-hanoilegend

Đâu chỉ có cốm làng Vòng, phở Hà Nội mà kem Tràng Tiền còn là một phần ẩm thực xưa của người Hà Nội. Kem Tràng Tiền mặc dù được bán nhiều nơi tại Hà Nội nhưng người ta vẫn chứng kiến hình ảnh xếp hàng đứng mua kem của người dân thủ đô ở phố Tràng Tiền vào mỗi dịp cuối tuần dù vào mùa đông hay mùa hè. Mùi vị ngọt béo ngậy của vị sữa dừa, mùi thơm của vị socola hay mùi nhẹ nhàng mang hương vị cốm của kem cốm là những mùi vị đặc trưng của kem Tràng Tiền. Mỗi chiếc kem chỉ có giá từ 7.000 VNĐ là sở hữu một cây kem chính gốc.

Đây là món ăn bình dị của người Hà Nội vào mùa hè nóng bức, có lẽ nó cũng gợi cho tôi về hình ảnh của các cô cậu học sinh chiều nào cũng ghé qua đây mua kem trước khi về nhà, hình ảnh những đứa trẻ đang cố ăn que kem thật nhanh để khỏi rớt xuống quần áo. Rồi cả tôi nữa, tôi thường được mẹ dẫn đến phố Tràng Tiền ăn kem và ngắm nhìn hồ Gươm vào thứ 7 cuối tuần, hay bất cứ khi nào tôi đến thư viện Quốc Gia là đều ghé qua đây mua một chiếc kem cho mình. Đã nhiều năm mới quay lại đây, kem Tràng Tiền vẫn còn giữa nguyên hương vị truyền thống mặc cho những sự du nhập của các loại kem khác nhau từ quốc gia khác. Hương vị kem Tràng Tiền còn mang cho ta trở lại về một thời bao cấp Hà Nội, về những cái tem con phiếu và cả hình ảnh của những đứa bạn thân vẫn hay kéo nhau đến Tràng Tiền ăn kem trước khi đi học xa.

kem-huetran02.jpg

Kem Tràng Tiền. Ảnh: @huetran02

Đi đâu và làm gì thì người ta vẫn không quên được những nét xưa Hà Nội, từ căn nhà cổ từ món ăn thanh cao và bình dị. Có một Hà Nội như thế, vẫn giữ nguyên được những nét xưa cổ kính từ bao đời. Hà thành nghìn năm văn hiến, những cô gái Hà Nội dịu dàng lịch sự trên chiếc áo dài là cho người ta cảm thấy gần gũi, yên bình khi tìm về nơi đây.

Nem-vn.net hi vọng những nét cổ kính Hà Nội sẽ giúp du khách có một chuyến trải nghiệm thành phố này với nhiều nét lý thú.