Rực rỡ sắc vàng Y Tý mùa lúa chín

Rực rỡ sắc vàng Y Tý mùa lúa chín

Hà Giang 25.09.2020

Y Tý mỗi mùa đều một vẻ đẹp riêng, đặc biệt là khoảng đầu tháng 9 khi mùa thu về, nơi đây lại bao phủ bởi sắc vàng mùa lúa chín. Đến với Y Tý vào thời điểm này, ngoài trải nghiệm những cung đường uốn lượn, ngắm nhìn những cánh đồng lúa chín vàng, du khách còn được tìm hiểu về nhịp sống của người đồng bào dân tộc Tây Bắc trong những ngày thu bận rộn.

Được viết bởi giangntm

Đôi nét về Y Tý

Y Tý là một xã nghèo vùng cao thuộc huyện Bát Xát, tỉnh Lào Cai, nằm ở độ cao trên 2.000m, dựa lưng vào dãy Nhìu Cồ San. Trong xã có 15 thôn bản nhỏ, chủ yếu là người dân tộc H'Mông, Dao, Giáy. Đây cũng là nơi duy nhất có sự sinh sống của người Hà Nhì - một dân tộc thiểu số ở Việt Nam có bản sắc văn hóa độc đáo.

Y-Tý-photo-@Phạm-Tiến-Dũng-1-1024x683

Y Tý là một xã nghèo vùng cao thuộc huyện Bát Xát, tỉnh Lào Cao - Ảnh: luxurytravel

Y Tý mỗi mùa đều một vẻ đẹp riêng, đặc biệt là khi mùa thu về nơi đây lại bao phủ bởi sắc vàng mùa lúa chín. Đến với Y Tý vào thời điểm này, ngoài trải nghiệm những cung đường uốn lượn, ngắm nhìn những cánh đồng lúa chín vàng, du khách còn được tìm hiểu về nhịp sống của người đồng bào dân tộc Tây Bắc trong những ngày thu bận rộn.

Đặc trưng vẻ đẹp Y Tý mùa lúa chín vàng

Mỗi năm mùa lúa của Y Tý sẽ chín vàng theo những thời điểm khác nhau, phụ thuộc vào giống lúa người dân trồng, tuy nhiên thời gian chênh lệch không nhiều. Nếu bạn muốn ngắm lúa chín Y Tý thì có thể đến đây trong khoảng cuối tháng 8 đến cuối tháng 9 dương lịch, sau đó người dân sẽ bắt đầu gặt lúa kết thúc mùa vàng.

y-ty-mua-lua-chin-4

Mỗi năm mùa lúa của Y Tý sẽ chín vàng theo những thời điểm khác nhau - Ảnh: Blog Traveloka

Thời điểm này, khi đến Y Tý bạn vừa có thể ngắm những thửa ruộng bậc thang ngả vàng khắp không gian, vừa có cơ hội săn mây. Thời tiết Y Tý vào mùa này cũng khá dễ chịu, se lạnh vào sáng sớm, trưa nắng ấm và chiều tối lại lạnh dần. 

118951444_3446823165339341_6946990452150809134_n

Vừa ngắm lúa chín vừa săn mây ở Y Tý - Ảnh: @dungvnd

Không khó để tìm thấy những điểm ngắm lúa chín ở Tây Bắc nhưng Y Tý lại là một vùng đất đặc biệt mà những ai đam mê du lịch bụi không nên bỏ lỡ. Điểm khác biệt của ruộng bậc thang ở Y Tý đó chính là xen lẫn giữa màu vàng của lúa đó chính là những cung đường uốn lượn, nơi người bản xứ qua lại hằng ngày. 

y-ty-mua-lua-chin-3

Điểm khác biệt của ruộng bậc thang ở Y Tý đó chính là xen lẫn giữa màu vàng của lúa đó chính là những cung đường uốn lượn, nơi người bản xứ qua lại hằng ngày - Ảnh: Halo Travel

Đến đây vào mùa vàng bạn có thể cảm nhận được hương lúa thơm thoang thoảng len lỏi khắp nơi trong không gian đến từng ngôi nhà. Hàng loạt thửa ruộng bậc thang như những cơn sóng tràn trên những triền núi xuống dưới thung lũng như một biển vàng. Ngày mới bắt đầu, khi những đám mây bao phủ lên ruộng bậc thang thì Y Tý lại càng đẹp như một bức tranh thủy mặc.

y-ty-mua-lua-chin-6

Những đám mây bao phủ lên ruộng bậc thang báo hiệu ngày mới - Ảnh: Wecheckin

Các điểm ngắm lúa chín ở Y Tý

Cung đường Ngải Thầu - Y Tý

Đoạn đường ngắm Y Tý mùa lúa chín đẹp nhất được đánh giá là cung Ngải Thầu, đây cũng là nơi mà nhiều phượt thủ lựa để săn mây. Cung đường này khó đi vì khá nhiều đất đá, đèo dốc liên tục nhưng vẫn được nhiều du khách lựa chọn bởi dọc đường có thể chiêm ngưỡng nhiều thửa ruộng bậc thang rất đẹp. Điểm xuyết giữa sự hùng vĩ của những thửa ruộng bậc thang ở Ngải Thầu là những căn nhà vách đất của người dân tộc H'Mông.

y-ty-mua-lua-chin-9

Cung đường Ngải Thầu -Y Tý ngập tràn sắc vàng mùa lúa chín - Ảnh: VnExpress

y-ty-mua-lua-chin-11

Nhà vách đất của người dân tộc H'Mông nằm rải rác trên các thửa ruộng bậc thang - Ảnh: Flickr

Thung lũng Thề Pả

Thung lũng Thề Pả trải dài hơn 5km từ thôn Choản Thèn (theo tiếng địa phương có nghĩa là vòng tròn, mô tả vị trí của thôn nằm ngay trên đỉnh núi) đến cầu Thiên Sinh. Theo tiếng địa phương Thề Pả có nghĩa là ruộng dưới chân núi hoặc ruộng đáy bởi nơi được bao phủ bởi hàng nghìn thửa ruộng bậc thang uốn lượn với tổng diện tích hơn 223ha. Ruộng Thề Pả do người Hà Nhì và người H'Mông canh tác. 

y-ty-mua-lua-chin-14

Sắc vàng bao phủ dưới thung lũng - Ảnh: Halo Travel

Đi dọc theo thung lũng Thề Pả bạn sẽ thấy được hình ảnh của những thửa ruộng bậc thang tầng tầng, lớp lớp như sóng lượn. Xen giữa các thửa ruộng là những ngôi lều do người dân tộc xây dựng lên để sản xuất hoặc nghỉ ngơi trong thời gian làm ruộng. Chính vì thế có thể nói rằng vẻ đẹp của thung lũng Thề Pả là sự hòa quyện giữa tự nhiên và con người vùng cao. 

Vẻ đẹp của mùa vàng Y Tý. Video: Youtube

Nhiều năm trước đường đi đến thung lũng Thề Pả rất khó khăn nên gần như không có du khách ghé đến. Gần đây khi tuyến đường bê tông được mở ra từ trung tâm xã Y Tý xuống cầu Thiên Sinh đã giúp cho Thề Pả trở nên nhộn nhịp hơn. Năm 2015, thung lũng Thề Pả với quần thể ruộng bậc thang kỳ vĩ bậc nhất Tây Bắc đã được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch công nhận là Di sản quốc gia danh lam, thắng cảnh.

y-ty-mua-lua-chin-13

Thung lũng Thề Pả được công nhận là Di sản quốc gia danh lam, thắng cảnh - Ảnh: Báo Lào Cai

Ngoài ra, du khách có thể tới xã Dền Sáng (cách Y Tý 15km) và xã A Lù (cách Y Tý 16km) đều ở huyện Bát Xát để ngắm nhìn những thửa ruộng bậc thang “nhuộm” sắc vàng tuyệt đẹp khi vào mùa lúa chín.

Những nét văn hóa độc đáo khi ghé thăm Y Tý

Những ngôi nhà trình tường của người Hà Nhì

Nhà trình tường là kiến trúc nhà phổ biến ở các tỉnh miền núi phía Bắc nhưng người Hà Nhì ở Y Tý lại có kiểu xây dựng đặc biệt hơn hẳn. Người Hà Nhì thường xây nhà xen kẽ những thửa ruộng bậc thang để dễ dàng canh tác. 

y-ty-mua-lua-chin-17

Người Hà Nhì thường xây nhà xen kẽ những thửa ruộng bậc thang - Ảnh: Du lịch Việt Nam

Nhà được xây theo dạng hình vuông với bốn mái hình chóp, phía trên phủ rơm làm từ cỏ gianh giúp ấm về mùa đông và mát về mùa hè. Về phần tường nhà, khi chọn được mẫu đất ưng ý, người dân đổ đất vào khuôn, dùng chày nén chặt thành nhiều lớp, tạo nên bức tường vững chắc. Tường nhà thường có độ dày khoảng 40 - 50cm, cao từ 4 - 5m, diện tích trung bình khoảng 60 - 80m2. Ở chính giữa nhà là cổng “tò vò” - lối vào nhà chính, phía bên hông có lối phụ mở ra chuồng trâu, chuồng bò. Các công đoạn xây nhà trình tường đều làm hoàn toàn thủ công, không sử dụng xi-măng, cát, sỏi nhưng vẫn đảm bảo kiên cố. 

y-ty-mua-lua-chin-16

Nhà trình tường của người Hà Nhì. Ảnh: Báo Dân tộc và Phát triển

Một ngôi nhà trình tường được xây dựng tốn rất nhiều thời gian và công sức, có khi kéo dài từ 4 - 5 tháng. Sau mỗi mùa vụ (thường là từ tháng 9 - tháng 1 năm sau dương lịch), người Hà Nhì thường tu sửa hoặc làm nhà mới nếu nhà cũ đã xuống cấp. 

y-ty-mua-lua-chin-18

Một ngôi nhà trình tường được xây dựng tốn rất nhiều thời gian và công sức - Ảnh: Báo Nhân Dân

Văn hóa chợ phiên ở Y Tý

Hầu hết các tỉnh vùng cao Tây Bắc đều có chợ phiên nhưng chợ phiên Y Tý độc đáo ở điểm nằm giữa biển mây huyền ảo với những sản phẩm mang nét riêng của nơi đây.

Chợ phiên Y Tý ở trung tâm xã Y Tý và họp đều đặn vào mỗi sáng thứ 7 hằng tuần. Các sản phẩm ở chợ Y Tý chủ yếu là nông sản, các đặc sản địa phương như táo mèo, mâm xôi,.. hay những loại sản phẩm có giá trị cao như thảo quả, nấm hương rừng,.. Ở đây cũng có những sản phẩm túi xách, ghế,.. được làm từ mây và tre do chính tay người Hà Nhì đan. Chợ phiên Y Tý trở thành nơi hội tụ những nét văn hóa đặc trưng của các dân tộc vùng cao từ ẩm thực cho đến trang phục, giúp cho khung cảnh trở nên vô cùng nhộn nhịp và cuốn hút. 

y-ty-mua-lua-chin-19

Chợ phiên Y Tý ở trung tâm xã Y Tý và họp đều đặn vào mỗi sáng thứ 7 hằng tuần - Ảnh: Du lịch Việt Nam

Ẩm thực đa dạng ở Y Tý

Ẩm thực Y Tý bắt nguồn từ chính những sản phẩm có sẵn tại địa phương, do chính tay người dân vùng cao chế biến. Với sự tập trung của nhiều dân tộc thiểu số, ẩm thực nơi đây lại càng đa dạng và phong phú. Một số đặc sản của Y Tý mà bạn có thể thưởng thức như: 

Nấm hương Y Tý

Mùa hè khoảng tháng 4 - tháng 5 dương lịch là lúc nấm hương ngon nhất. Nấm hương ở Y Tý được chính tay người dân hái ở rừng, lựa chọn kĩ những cây nấm nhỏ, mềm, khi chế biến có mùi thơm rất đậm, làm tăng hương vị cho các món ăn.

y-ty-mua-lua-chin-20

Nấm hương do chính người dân tộc hái xuống chợ - Ảnh: PYS Travel

Bia Hà Nhì

Hầu hết người dân tộc Hà Nhì đều có truyền thống làm bia thủ công, do đó khi tham quan bất cứ ngôi nhà nào của người Hà Nhì bạn cũng có thể thấy được dụng cụ nấu, ủ bia, sẵn sàng tiếp đón du khách trong các dịp quan trọng. Bia Hà Nhì được làm từ gạo nếp ruộng kết hợp với men được chế biến từ hạt cây rừng rồi đem ủ vùi trong rơm. Sau ba ngày phần ủ sẽ tiết ra nước cốt màu trắng ngà, có hương thơm dịu, vị thanh thanh được trộn thêm với nước để ủ thành bia. Bia ủ càng lâu sẽ có mùi càng thơm, uống càng nhiều càng thấy ngọt.  

y-ty-mua-lua-chin-21

Bia Hà Nhì càng uống càng ngọt - Ảnh: Du lịch Tây Bắc

Củ Hoàng Sin Cô

Đây là loại củ có hình dáng như củ khoai lang, được gọi là sâm đất vùng cao. Khi ăn củ có vị thanh mát, ngọt, giòn và rất nhiều nước, có lợi cho sức khỏe. Hoàng Sin Cô có thể chế biến nhiều món ăn như xào, nấu canh, làm nộm. Tuy nhiên để thưởng thức được vị ngon ngọt của củ thì người dân tộc thường lựa chọn ăn sống. 

e87c44a2ef9f8f083fd7701ecc671052

Để thưởng thức được vị ngon ngọt của củ thì người dân tộc thường lựa chọn ăn sống. Ảnh: Shopee

Lưu ý khi du lịch Y Tý mùa lúa chín

Y Tý là một xã vùng cao Tây Bắc, đường đi khá khó khăn nên hầu như du khách đến đây đều chọn hình thức du lịch phượt. Để đảm bảo cho hành trình đến với Y Tý an toàn thì bạn nên ghi nhớ một số lưu ý như:

- Do Y Tý là xã biên giới nên dọc đường sẽ có một số trạm biên phòng, để đảm bảo thì bạn có thể khai báo tạm trú trong 2 - 3 ngày

- Thời tiết Y Tý hầu như khá lạnh vào mọi thời điểm trong năm, đặc biệt là khi đêm xuống nên bạn nhớ chuẩn bị đầy đủ quần áo ấm, khăn khi phượt Y Tý.

- Nên lên trước lịch trình khi phượt Y Tý để chọn ra cung đường thuận lợi nhất, có được điểm nghỉ trước khi đêm xuống.

y-ty-mua-lua-chin-7

Lên trước lịch trình khi phượt Y Tý để chọn ra cung đường thuận lợi nhất - Ảnh: Halo Travel

Hướng dẫn đường đi đến Y Tý

Từ trung tâm huyện Bát Xát du khách di chuyển theo hướng dọc biên giới qua Trịnh Tường, sau đó đi dọc con sông Lũng Pô hướng TL 158  đến A Mú Sung, qua A Lù là đến Y Tý. 

y-ty-mua-lua-chin

Đường đi từ trung tâm huyện Bát Xát đến Y Tý

Mùa lúa chín vàng Y Tý là thời điểm đẹp nhất trong năm, cơ hội để bạn có thể ngắm nhìn những thửa ruộng bậc thang ngập sắc vàng. Đến với Y Tý bạn còn có thể khám phá những nét văn hóa độc đáo, thưởng thức các món đặc sản của người đồng bào dân tộc và trải nghiệm những ngày tháng yên bình xa phố thị tấp nập.

Nguồn tham khảo:

Virtual World Vietnam